Święty Jerzy

Tags

, , ,

Święty Jerzy

(bułgarskaikona św. Jerzego
Gdańsku

Święty Jerzy (ur. w III wieku w Kapadocji – zm. 23 kwietnia ok. 303 w Liddzie) – święty Kościoła katolickiego, jeden z Czternastu Świętych Wspomożycieli; jako Jerzy Zwycięzca uznany wielkim męczennikiem przez Kościół prawosławny.

Żywot świętego i legenda

Święty Jerzy może być traktowany jako postać historyczna czego dowodzą źródła naukowe.

Tradycyjna legenda o świętym Jerzym opowiada o jego starciu ze smokiem (zobacz poniżej "Święty Jerzy i smok"). Nowsza wersja jest syntezą wcześniejszych i późniejszych źródeł hagiograficznych. Omija wątki fantastyczne i przedstawia karierę militarną człowieka w bliższej zgodności z oczekiwaną obecnie realnością.

Najważniejszą pośród późniejszych źródeł jest Złota legenda, której najbardziej znane fragmenty przetłumaczył na angielski w XV wieku William Caxton.

Współczesna legenda

Jerzy urodził się w chrześcijańskiej rodzinie w drugiej połowie III wieku. Źródła podają dwie wersje miejsca urodzen

Chłopak podążył za przykładem ojca wstępując do armii rzymskiej zaraz po osiągnięciu pełnoletności. Był dobrym żołnierzem i jego pozycja w wojsku stale wzrastała. Został trybunem ludowym oraz otrzymał tytuł hrabiego. Podczas postoju cezara Dioklecjana w Nikomedii należał do jego osobistej ochrony.

W 303 roku Dioklecjan wydał edykt zezwalający na prześladowania chrześcijan na terenie Imperium. Cezar Galeriusz był prawdopodobnym inicjatorem wydania tej decyzji i kontynuował prześladowania podczas swojego panowania (305311). Jerzy był zmuszony do uczestnictwa w prześladowaniach, chociaż sam był chrześcijaninem i krytykował tę decyzję. Rozwścieczony Dioklecjan nakazał torturować go i zabić.

Po różnych torturach Św.Jerzy został zabity przez ścięcie pod murami miejskimi Nikomedii, 23 kwietnia 303305 roku. Ciało Jerzego wróciło do Lyddi, gdzie zostało pochowane. Wkrótce potem chrześcijanie zaczęli modlić się do niego, jako do męczennika.

Święty Jerzy i smok

Opowieść o świętym Jerzym i smoku jest legendą, przybyłą do Europy podczas krucjat i ponownie opowiedziana w formie romansu. Najwcześniejszy znany opis mitu pochodzi z rejonów Kapadocji i powstał na początku XI wieku (w ikonografii Kościoła Prawosławnego, Jerzy przedstawiany jako żołnierz, od końca VII wieku).

W pełni rozwiniętej wersji zachodniej, smok zrobił swoje gniazdo na źródle, którego woda zaopatrywała miasto "Silene" (prawdopodobnie późniejsza Cyrena) w Libii lub miasto Lod, zależnie od źródeł. W konsekwencji, mieszkańcy musieli wypędzać smoka z jego gniazda, na czas, gdy nabierali wodę. Każdego dnia oferowali smokowi owcę, a jeśli jej nie znaleźli, musieli oddać zamiast jej jedną z dziewczyn. Ofiara była wybierana przez losowanie. Pewnego razu losowanie wskazało księżniczkę. Monarcha żebrał o jej życie, jednak bez rezultatu. Miała zostać ofiarowana smokowi, lecz na jego drodze pojawił się święty Jerzy. Stanął twarzą w twarz ze smokiem, obronił się znakiem krzyża, pokonał go i uratował księżniczkę. Wdzięczne miasto porzuciło pogaństwo i przeszło na chrześcijaństwo.

W średniowiecznych romansach broń (lanca lub miecz, w zależności od wersji), którą św. Jerzy pokonał smoka, nazywała się Ascalon.

Patronat

Święty Jerzy jest patronem wielu państw, m.in.: Anglii, Gruzji, Portugalii, Holandii, Niemiec, Szwecji, Litwy, Bośni, Serbii, Czarnogóry i Etiopii, patronem chrześcijan palestyńskich, patronem archidiecezji białostockiej, wileńskiej oraz diecezji pińskiej. Jest również patronem m.in. mia

Pod wezwaniem św. Jerzego powstało wiele bractw rycerskich oraz zgromadzeń zakonnych i zakonów rycerskich m.in.: Zakon św. Jerzego z Karyntii, Zakon św. Jerzego z Alfamy.

Św. Jerzy jest również patronem wędrowców, górników, żołnierzy, kowali, bednarzy, artystów, więźniów, jak i skautów oraz harcerzy. W większości środowisk harcerskich 23 kwietnia jest obchodzony jako Dzień św. Jerzego – patrona całego światowego skautingu.

Rolnicy również uważają świętego za patrona. W średniowiecznym prawosławnym państwie rosyjskim, dzień św. Jerzego kończył roczny cykl rolniczy (koniec jesieni). Zwyczajowy termin przechodzenia chłopów na służbę do innego pana trwający dwa tygodnie.

Według niektórych źródeł Jerzy (jako święty) został usunięty z listy świętych przez papieża Jana XXIII, jako nieistniejący naprawdęStanisław Cat-Mackiewicz w: "Abecadło Kisiela" Stefan Kisielewski.

Po chrystianizacji Słowiańszczyzny św. Jerzy łączony był w folklorze ludowym z Jaryłą, bogiem wiosny. Ślady tego synkretyzmu religijnego poświadczone są jeszcze w połowie XIX wieku na Białorusi.

Dzień obchodów

Święty Jerzy

Wspomnienie liturgiczne w Kościele powszechnym obchodzone jest 23 kwietnia (w rocznicę śmierci), natomiast w polskim Kościele, z uwagi na uroczystość św. Wojciecha w tym dniu (patrona Polski), św. Jerzego wspomina się 24 kwietnia.
Gruzja wspomina swojego patrona 10/23 listopadapodwójne datowanie, podobnie jak cerkiew prawosławna, tj. 23 listopada według kalendarza gregoriańskiego, przy czym Cerkiew wspomina Jerzego,w ciągu roku liturgicznego, jeszcze kilkakrotn

  • 23 kwietnia/6 maja (rocznica śmierci)
  • 3/16 listopada
  • 26 listopada/9 grudnia.

Ikonografia

Ikonografia chrześcijańska przedstawia świętego w walce ze smokiem.

Czasem przedstawiany jest w scenie męczeństwa (ścięcie mieczem). Legenda ta powstała jednak dopiero w XII wieku.

Atrybuty

Atrybutami Jerzego są: anioł z wieńcem laurowym lub z koroną, baranek, biała chorągiew lub lanca z czerwonym krzyżem, koń, palma męczeństwa oraz m.in. przedmioty jego męki – gwoździe, kamień młyński i koło do łamania kości, miecz, smok u stóp, smok zabity.

Heraldyka

Postać Świętego Jerzego występuje w herbach wielu miejscowości, m.in. w herbie Dzierżoniowa, Milicza, Brzegu Dolnego i innych, przedstawiając św. Jerzego zabijającego smoka (jako element w heraldyce): Pl

Zobacz też

  • dwór Bractwa św. Jerzego w Gdańsku i dwór Bractwa w Toruniu
  • kult świętych
  • Krzyż Jerzego (brytyjskie odznaczenie państwowe)
  • męczennicy chrześcijańscy
  • modlitwa za wstawiennictwem świętego
  • Stefan Wincenty Frelichowski (drugi polski patron harcerstwa)
  • święci i błogosławieni Kościoła katolickiego
  • Święty Jerzy (okręt) (polski galeon)
  • Wiwern

Salisbury (ujednoznacznienie)

Tags

, , , ,

  • Salisbury – gród w Anglii
  • Salisbury – gród w Australii
  • Salisbury – gród w Kanadzie
  • Salisbury – gród w obecnym Zimbabwe, d. Południowej Rodezji, dzisiaj Harare
  • Miejscowości w USA:

    • Salisbury – miasto w stanie Maryland, w hrabstwie Wicomico
    • Salisbury – jednostka osadnicza w stanie Massachusetts, w hrabstwie Essex
    • Salisbury – miasto w stanie Missouri, w hrabstwie Chariton
    • Salisbury – jednostka osadnicza w stanie Nowy Jork, w hrabstwie Nassau
    • Salisbury – miasto w stanie Karolina Północna, w hrabstwie Rowan
    • Salisbury – miasto w stanie Pensylwania, w hrabstwie Somerset

    Gminy w USA:

    • Salisbury (ang. Salisbury Town) – gmina w stanie Connecticut, w hrabstwie Litchfield
    • Salisbury (ang. Salisbury Town) – gmina w stanie Massachusetts, w hrabstwie Essex
    • Salisbury (ang. Salisbury Township) – gmina w stanie Missouri, w hrabstwie Chariton
    • Salisbury (ang. Salisbury Town) – gmina w stanie New Hampshire, w hrabstwie Merrimack
    • Salisbury (ang. Salisbury Town) – gmina w stanie Nowy Jork, w hrabstwie Herkimer
    • Salisbury (ang. Salisbury Township) – gmina w stanie Karolina Północna, w hrabstwie Rowan
    • Salisbury (ang. Salisbury Township) – gmina w stanie Ohio, w hrabstwie Meigs
    • Salisbury (ang. Salisbury Township) – gmina w stanie Pensylwania, w hrabstwie Lancaster
    • Salisbury (ang. Salisbury Township) – gmina w stanie Pensylwania, w hrabstwie Lehigh
    • Salisbury (ang. Salisbury Town) – gmina w stanie Vermont, w hrabstwie Addison

    Krzemionki

    Tags

    , , , , ,

    Krzemionki

    na ścianie kopalni Krzemionki

    Krzemionki, znane dodatkowo jak Krzemionki Opatowskie – rezerwat archeologiczny, chroniący zespół neolitycznych kopalni krzemienia pasiastego. Umiejscowiony jest jego osoba między wsiami Sudół dodatkowo Magonie w powiecie ostrowieckim, w województwie świętokrzyskim, 5 km na borealny Orient od chwili Ostrowca Świętokrzyskiego.

    16 września 1994 roku zarządzeniem Prezydenta RP, Krzemionki zostały uznane za pomnik historii PolskiZarządzenie Prezydenta RP z dnia 8 września 1994 ().

    Historia

    Kopalnie krzemienia pasiastego, eksploatowane były w latach ok. 39001600 p.n.e. Kopalnia ta należała do jednej z najważniejszych w Europie. W neolicie minerał ten wydobywany był przez ludność kultury pucharów lejkowatych i kultury amfor kulistych, a w epoce brązu – przez ludność kultury mierzanowickiej. Część wydobytego tutaj krzemienia była też przetwarzana w okolicznych osadach i później rozprowadzana nawet na odległość 660 km. Najpopularniejszymi produktami były czworościenne siekiery i dłuta. W sąsiedztwie pola górniczego znajdują się rekonstrukcje domostw z końca neolitu i początków epoki brązu.

    Kopalnie krzemienia w tym miejscu zostały odkryte w 1922 przez geologa Jana Samsonowicza. Zlokalizowano tu przeszło 2700 szybów połączonych siecią rozchodzących się promieniście chodników. Przeciętna głębokość szybu wynosi 5-6 m, maksymalna 9 m. Maksymalna średnica 4 – 5 m. Szerokość chodników dochodzi do 0,7, a ich wysokość waha się w granicach 0,6-1,2 m.

    W chodnikach odnaleziono pozostawione filary i ślady stemplowania. Na powierzchni odkryto pozostałości pracowni, w której obrabiano wydobyty krzemień. Na ścianach chodników zachowały się nieliczne rysunki wykonane przy pomocy węgla drzewnego. Podziemia są udostępnione do zwiedzania dzięki trasie turystycznej o długości 465 m.

    Po okresie eksploatacji neolitycznej tereny krzemionek przez długi czas zarastał las. Dzięki temu ślady prahistorii nie zostały zniszczone. Dopiero w 1913 roku powstała wieś Krzemionki, nastąpił wyręb lasów, a następnie odkrycie wyrobisk górniczych.

    Krzemionki

    Rezerwat przyrody

    Krzemionki

    Na terenie kopalni i w jego otoczneniu utworzono rezerwat przyrody Krzemionki Opatowskie, będący częścią Obszaru Chronionego Krajobrazu Doliny Kamiennej.

    Turystyka

    Przez rezerwat przechodzi niebieski szlak turystyczny z Łysej Góry do PętkowicS. Krukowski, Krzemionki Opatowskie, Warszawa 1939.

    Do rezerwatu można dojechać autobusem komunikacji miejskiej z Ostrowca Świętokrzyskiego – linią nr 10.

    Krzemionki
    Krzemionki
    Krzemionki

    Miloš Forman

    Tags

    , , , ,

    Miloš Forman

    Miloš Forman, dość Jan Tomáš Forman (ur. 18 lutego 1932 w Čáslaviu) – czeski reżyser filmowy, obecnie zamieszkały i tworzący w Stanach Zjednoczonych.

    Życiorys

    Jest absolwentem Akademii Sztuk Scenicznych w Pradze.

    Rozpoczynał karierę w Czechosłowacji, kręcił filmy krótkometrażowe i komedie, od początku związany z operatorem Miroslavem Ondříčkiem. Czołowy przedstawiciel tzw. czechosłowackiej nowej fali.

    Światowy rozgłos zdobył w latach 60. XX wieku dzięki filmowi Miłość blondynki, który otrzymał nagrody na festiwalach w Locarno i Wenecji.

    W 1968 roku wyjechał do Stanów Zjednoczonych na zaproszenie Paramount Pictures, by nakręcić film o amerykańskiej młodzieży Odlot. Stłumienie praskiej wiosny spowodowało, że Forman pozostał na stałe w Stanach Zjednoczonych i tam kontynuował swoją karierę. Sam film nie odniósł większego sukcesu.

    W 1975 roku zekranizował powieść Kena Keseya Lot nad kukułczym gniazdem. Film ten, jako drugi w historii (pozostałe to Ich noce oraz Milczenie owiec), został uhonorowany aż pięcioma Oscarami w najważniejszych kategoriach (najlepszy reżyser, najlepszy aktor, najlepsza aktorka, najlepszy film i najlepszy scenariusz). Ogromny sukces pozwolił Formanowi nakręcić od dawna planowaną ekranizację kultowego musicalu Hair, która jednak spotkała się z umiarkowanym przyjęciem ze strony krytyków.

    Kolejnym ważnym osiągnięciem Formana była adaptacja sztuki Petera Shaffera Amadeusz, oparta na biografii Wolfganga Amadeusza Mozarta. Film ten przyniósł mu kolejnego Oscara za reżyserię oraz wiele innych nagród.

    Koniec lat osiemdziesiątych przyniósł 2 filmowe adaptacje powieści Niebezpieczne związki. Nakręcona w 1988 roku wersja Stephena Frearsa została obsypana nagrodami, o rok spóźniony Valmont w reżyserii Formana nie wzbudził zainteresowania.

    W 1995 został odznaczony Medalem Za zasługi I stopnia.

    W 1996 roku Forman nakręcił film biograficzny o Larrym Flyncie, twórcy magazynu pornograficznego Hustler. Obraz starał się zdefiniować granice swobodnej wypowiedzi i wolności słowa, wzbudził kontrowersje w wielu krajach (m.in. w Polsce) śmiałym plakatem. Obraz przyniósł 2 nominacje do Oscara i zdobył Złotego Niedźwiedzia na Festiwalu Filmowym w Berlinie w roku 1997.

    Miloš Forman

    W 1999 roku powstała kolejna biografia, film poświęcony amerykańskiemu komikowi Andy Kaufmanowi, Człowiek z księżyca. Film nie odniósł sukcesu, doceniono natomiast kreację Jima Carreya w tytułowej roli.

    W 2006 roku Forman nakręcił swój ostatni do chwili obecnej film, Duchy Goi będący fabularyzowaną biografią Francisco Goi.

    W roku 2009 powstał dokumentalny film produkcji czeskiej Miloš Form

    Filmografia

    • 1963 – Konkurs
    • 1963Czarny Piotruś (Černý Petr)
    • 1965Miłość blondynki (Lásky jedné plavovlásky)
    • 1967Pali się moja panno (Hoří, má panenko)
    • 1971Odlot
    • 1975Lot nad kukułczym gniazdem
    • 1979Hair
    • 1981Ragtime
    • 1984Amadeusz
    • 1989Valmont
    • 1996Skandalista Larry Flynt
    • 1999Człowiek z księżyca
    • 2006Duchy Goi

    Herman Hollerith

    Tags

    , ,

    Potomek męski niemieckiego imigranta spośród roku 1848, był amerykańskim wynalazcą dodatkowo błyskotliwym inżynierem. Pobierał nauki w City College w Nowym Jorku, poziom inżynierski uzyskał w Columbia School of Mines (dzisiaj Agenda Fachowy Uniwersytetu Columbia) w roku 1879 rozpoczynając w tymże roku pracę w Biurze Statystycznym USA (U.S. Census Office) jako statystyk; tu zajmował się palącym problemem zmniejszenia ilości czasu, potrzebnego do przetwarzania zebranych danych.

    W roku 1882 podjął pracę dydaktyczną w MIT, co okazało się bardzo korzystne z punktu widzenia realizacji jego planów badawczych; miał po prostu więcej czasu na myślenie. W roku 1883 Hollerith został powołany dodatkowo na stanowisko zastępcy inspektora w Biurze Patentów USA (U.S. Patent Office), które piastował do roku 1891. W roku 1887 zbudował w Baltimore maszynę liczącą, której zadaniem było stabularyzowanie danych o umieralności ludności USA. Maszyna wykonała obliczenia w ciągu kilku dni; do tego momentu trzeba było na to trzech tygodni pracy zespołu rachmistrzów. W roku 1889 użył innej – także zaprojektowanej przez siebie – maszyny do stabelaryzowania danych Naczelnego Lekarza Armii USA.

    Tymczasem rząd ogłosił konkurs na opracowanie danych spisu powszechnego, planowanego na rok 1890. Przy zastosowaniu dotychczasowej techniki było to zadanie przekraczające czasowo okres do następnego spisu, co stawiało na porządku dziennym problem sensu dokonywania takich spisów.

    Maszyny Holleritha dały sobie radę z zadaniem znakomicie, pozostawiając daleko w pobitym polu konkurentów. Okazało się, że znacznie obszerniejsze dane spisowe od zebranych w roku 1880 przetworzyły one w czasie trzykrotnie krótszym.

    W roku 1896, 3 grudnia, Hollerith utworzył "Tabulating Machine Company" (TMC) z kapitałem poczatkowym 100 tys. USD. Firma wypuściła na rynek 1000 akcji o nominale 100 USD każda; Hollerith zachował dla siebie 502 akcje. W roku 1911 sprzedał firmę; do tego czasu wyprodukowała ona setki maszyn liczących.

    Herman Hollerith

    W roku 1894 Herman Hollerith opatentował system maszyn licząco-analitycznych, wykorzystujący karty dziurkowane, odczytywane raczej pneumatycznie niż z zastosowaniem elektryczności; w tej postaci system nigdy nie został uruchomiony. W opracowaniu tym widać wyraźny wpływ innych prac Holleritha nad konstrukcją układów hamulcowych dla kolei.

    Tabulating Company Machine rósł w siłę. W roku 1924 łącząc się z kilkoma innymi firmami dał początek korporacji IBM.

    Hollerith uzyskał łącznie w ciągu swego życia 38 patentów i osiągnął liczący się osobisty sukces finansowy. Nigdy jednak nie zainwestował w IBM ani jednego dolara.

    Herman Hollerith

    FEAL

    Tags

    , , , , ,

    Deskrypcja algorytmu

    Model działa na blokach tekstu jawnego o długości 64-bitów dodatkowo wygląda następująco:

    • na początku szyfrowania apartamentowiec danych jest sumowany modulo 2 spośród 64-bitowym kluczem
    • do tego stopnia zsumowany apartamentowiec danych jest dzielony na dubel równe części – lewą a prawą
    • lewa środek bloku jest sumowana modulo 2 spośród prawą połową, tworząc nową prawą połowę.
    • do tego stopnia przetworzone połowy przechodzą na mocy nieco cykli przekształcających, w każdym cyklu prawa środek łączona jest spośród szesnastoma bitami klucza a sumowana modulo 2 spośród lewą połową, tworząc nową prawą połowę i oryginalna prawa jedna druga staje się lewą połową.
    • po ostatnim lewa dodatkowo prawa środek są łączone tworząc fabrycznie nowy 64-bitowy apartamentowiec, jaki jest apiać sumowany modulo 2 spośród kluczem

    Oryginalnie numer cykli wynosiła 4 (FEAL-4) spośród upływem czasu zwiększyła się aż do 8 i w ostatecznej wersji algorytmu owo klient ustala do tego stopnia cykli ma przyrządzić model.

    Kryptoanaliza

    Szyfr ów okazał się przede wszystkim podległy na różnego rodzaju ataki kryptoanalityczne. FEAL-4, czy model spośród czterema cyklami, został efektywnie przełamany spośród wykorzystaniem ataku z wybranymi tekstami jawnymi, i napad popierany na kryptoanalizie różnicowej wymagał dopiero co 20 wybranych tekstów jawnych. FEAL-8 dodatkowo został przełamany w ciągu pomocą kryptoanalizy z wybranymi szyfrogramami. Dodatkowo Eli Biham oraz Adi Shamir udowodnili, że stosując kryptoanalizę różnicową mogą skutecznie złamać FEAL-N.

    Po opublikowaniu wielu skutecznych ataków, projektanci stworzyli wersję algorytmu ze 128-bitowym kluczem – FEAL-NX. Okazało się jednak, że ta odmiana jest równie prosta do złamania co poprzednie wersje.

    Dolina za Mnichem

    Tags

    , , , ,

    Dolina za Mnichem albo Dolinka za Mnichem (słow. dolinka w ciągu Mníchom, niem. Mönchstal, węg. Barát-völgy) – zachodnie gałąź Doliny Rybiego Potoku w Tatrach Wysokich, otwarte na kotlinę Morskiego Oka, tarasowe obszar niezamieszkany skalne powstałe na efekt zaburzeń tektonicznych nim okresem ostatniego zlodowacenia. Kotlina podchodzi pod spodem Miedziane, Szpiglasowy Wierch, Cubrynę dodatkowo Mnicha.

    Krajobraz tworzą mocno zróżnicowane formy polodowcowe. Dolina składa się z kilku tarasów ukształtowanych przez lodowiec. Najniższe piętro jest położone na wysokości ok. 1785 m, w nim pojawia się okresowo wysychający i dzielący się na kilka mniejszych Staw Staszica.

    Wyższy taras na wysokości 1830–1880 m położony jest pod północną ścianą Mnicha. Na tarasie tym, zwanym Wyżnią Mnichową Płaśnią, znajduje się grupa dziewięciu niewielkich Wyżnich Mnichowych Stawków, część z nich rzadko wysycha. Powyżej Wyżniej Mnichowej Płaśni, u podnóża zachodnich ścian Mnicha i Mnichowej Kopy, znajduje się kolejny taras – Mnichowe Plecy. Najwyższe piętro położone na wysokości ok. 2100 m to Zadnia Galeria Cubryńska, w niej znajduje się położony najwyżej po polskiej stronie Tatr naturalny zbiornik wody – Zadni Mnichowy Stawek (ok. 2072 m).

    Na bulach pod Szpiglasową Przełęczą znajduje się niewielki Stawek na Kopkach (na wysokości ok. 1875 m), z kolei na zboczach Miedzianego, ok. 80 m ponad Stawem Staszica, położona jest widoczna z oddali koleba. Została ona odkryta przez braci Juliusza i Wawrzyńca Żuławskich w sierpniu 1932 r., mieści się w niej ok. 4–5 osób.

    Na progu Doliny za Mnichem rozdziela się szlak turystyczny prowadzący na Wrota Chałubińskiego i na Szpiglasową Przełęcz. W Dolinie za Mnichem wyraźnie widoczne są ścieżki używane przez taterników, odchodzą w kierunku ścian Mnicha, Hińczowej Przełęczy i Cubryny.

    Dolina za Mnichem była miejscem wypasu owiec, wchodziła w skład Hali za Mnichem. Od wieków wypasali na niej Murzańscy, ostatnim wypasającym był Jan Murzański z Gronia. Prowadzono tu także poszukiwania górnicze i wydobywano w niewielkich ilościach szpiglas (antymonit). Z widokiem Doliny za Mnichem związany jest balet Karola Szymanowskiego Harnasie.

    W dolinie występuje turzyca Lachenala i wiechlina tatrzańska – gatunki roślin Polsce występujące tylko w Tatrach na nielicznych stanowiskach, a także turzyca tęga w Tatrach występująca tylko w 4 miejscach.

    W zimie pierwszymi turystami w Dolinie za Mnichem byli Maksymilian Dudryk, Zygmunt Klemensiewicz, Roman Kordys i S. Pręgowski (8 stycznia 1907 r.).

    Dolina za Mnichem

    24 lutego 2013 r. ze zboczy szczytu Miedziane (2233 m n.p.m.) do Doliny za Mnichem zeszła lawina. W tym rejonie znajdowało się wówczas pięć osób – dwie z nich samodzielnie wydostały się spod śniegu i zawiadomiły o wypadku centralę TOPR, które przeprowadziło natychmiastową akcję ratunkową. W wyniku zdarzenia śmierć na miejscu poniosła jedna osoba, druga w stanie ciężkim została przetransportowana helikopterem do szpitala w Zakopanem.

    Szlaki turystyczne

    – czerwony od dolnego progu doliny na przełęcz Wrota Chałubińskiego. Czas przejśc
    – żółty znad Morskiego Oka przez próg Dolinki za Mnichem i zbocza Miedzianego na Szpiglasową Przełęcz. Czas przejśc

    Alimenty

    Tags

    , , ,

    Obowiązek alimentacyjny być może powstawać spośród:

    • pokrewieństwa
    • powinowactwa
    • małżeństwa

    Obligacja alimentacyjny obciąża zstępnych (dzieci, wnuki) przed wstępnymi (rodzicami, dziadkami), a wstępnych przed rodzeństwem; a równocześnie krewnych bliższych stopniem przed dalszymi. Krewnych w tym samym stopniu obciąża obowiązek alimentacyjny w częściach odpowiadających ich możliwościom zarobkowym i majątkowym. Krewni z linii prostej (tj. rodzice, dziadkowie, dzieci) oraz rodzeństwo zobowiązani są do wzajemnej alimentacji, jeżeli osoba do tego uprawniona znajduje się w potrzebie. Zakres tego obowiązku kształtuje się różnie i obejmuje on środki niezbędne do zaspokojenia usprawiedliwionych potrzeb życiowych (w przypadku dziecka także środków wychowania i wykształcenia). Przy ustalaniu zakresu alimentów należy brać pod uwagę zarówno potrzeby uprawnionego (np. dziecka), jak i możliwości zobowiązanego (np. ojca).

    Podstawa prawna

    Podstawą prawną regulującą zakres i zasady świadczeń alimentacyjnych jest ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy, wraz z kolejnymi nowelizacjami (ostatnia weszła w życie z dniem 1 stycznia 2013 r.). Zasady związane z obowiązkiem alimentacyjnym opisuje "Dział III – Obowiązek alimentacyjny" (odpowiednio art. 128 do art. 144).

    Obowiązek alimentacyjny rodziców wobec dzieci

    Zgodnie z art 133 k.r.o. § 1. Rodzice obowiązani są do świadczeń alimentacyjnych względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie, chyba że dochody z majątku dziecka wystarczają na pokrycie kosztów jego utrzymania i wychowania.

    § 2. Poza powyższym wypadkiem uprawniony do świadczeń alimentacyjnych jest tylko ten, kto znajduje się w niedostatku.

    § 3. Rodzice mogą uchylić się od świadczeń alimentacyjnych względem dziecka pełnoletniego, jeżeli są one połączone z nadmiernym dla nich uszczerbkiem lub jeżeli dziecko nie dokłada starań w celu uzyskania możności samodzielnego utrzymania się.

    Błędne jest twierdzenie iż obowiązek alimentacyjny rodziców wobec dzieci trwa z zasady do 18 roku życia, lub do ukończenia przez dziecko nauki w szkole publicznej w systemie dziennym, nie dłużej jednak niż do ukończenia 25 roku życia. Obowiązek alimentacyjny – czas jego trwania może zostać ustalony przez sąd (sąd bada zasadność istnienia obowiązku alimentacyjnego na wniosek)- wymienione powyżej okoliczności mogą stanowić przesłanki do jego uchylenia. Alternatywą dla sprawy sądowej może być umowa miedzy strona

    Wyjątkiem jest świadczenie wobec dziecka niepełnosprawnego, które nie jest w stanie utrzymać się samodzielnie (tu obowiązek alimentacyjny nie wygasa – dożywotnio).

    Do ukończenia 18 roku życia alimenty płacone są ‘do ręki’ drugiemu z rodziców, lub sąd w wyroku określa inny sposób realizacji świadczenia (np. część kwoty jest płacona bezpośrednio na szkołę czy zajęcia dodatkowe). Po ukończeniu 18 roku życia alimenty płacone są dziecku, a nie drugiemu z rodziców.

    Zakres obowiązku alimentacyjnego rodziców wobec dzieci precyzuje art. 135, który wskazuje iż do ustalenia wysokości alimentów sąd bierze pod uwagę:

    a) usprawiedliwione potrzeby dziecka,

    ograniczając równocześnie maksymalną wysokość świadczenia

    b) możliwości zarobkowych i majątkowych rodziców.

    Potrzeby są różne i zależą od wieku dziecka, stanu zdrowia itp.

    Jako zasadę przyjmuje się w praktyce orzeczniczej, iż rodzice partycypują w kosztach utrzymania dziecka po równo, solidarnie, chyba że któraś ze stron ma istotne przeszkody ku temu (np. jest niepełnosprawna) – mówi o tym art 133.

    Podczas ustalania wysokości świadczenia brane są pod uwagę realne potrzeby dziecka (sąd zazwyczaj prosi o przedstawienie rzeczywistych miesięcznych wydatków na dziecko) z odniesieniem do średniego poziomu życia w Polsce. W obecnej praktyce orzeczniczej dla rodziców zarabiających powyżej średniej krajowej, wysokość alimentów nie zależy od dochodów – przyjmuje się, że uzasadnione potrzeby dziecka nie ulegają zmianie pomimo wzrostu dochodów któregoś z rodziców. Pod pojęciem uzasadnione potrzeby dziecka sąd weźmie pod uwagę typowe koszty związane z wyżywieniem, opieką medyczną, mieszkaniem, nauką itd. Sąd odrzuci natomiast jako nieuzasadnione świadczenia ponadstandardowe typu drogie markowe ubrania, prywatna szkoła, prywatne korepetycje itd, chyba że obie strony solidarnie zgodzą się na nie.

    Przyjmuje się co do zasady. że poziom alimentów na wszystkie dzieci powinien być z zasady równy – każde z rodzeństwa otrzyma w praktyce identyczną kwotę, chyba że zdaniem sądu występują istotne okoliczności aby było inaczej (np. jedno z dzieci wymaga kosztownej opieki medycznej).

    Art 135.2 precyzuje także, iż świadczenie alimentacyjne może być zaspokojone poprzez osobiste starania na rzecz uprawnionego. Oznacza to, iż możliwa jest sytuacja, w której w wyroku określone będą czynności, które ma obowiązek wykonać któraś ze stron, co skutkuje obniżeniem kwoty alimentów. Może to być np. dowóz dziecka do szkoły, albo opłacenie zajęć lub szkoły bezpośrednio (wówczas w wyroku określona jest kwota, która nie jest płacona ‘do ręki’). W praktyce orzeczniczej sądy rodzinne coraz chętniej skłaniają się ku tego typu rozwiązaniom, podkreślając znaczenie starań z obu stron w procesie wychowania dziecka.

    W pierwszej kolejności do alimentowania dzieci zobowiązani są ich rodzice. Jeżeli rodzice z jakiś przyczyn nie są w stanie zaspokoić w całości lub w części potrzeb dzieci, wówczas obowiązek alimentacyjny w całości lub w części przechodzi na dalszych krewnych, tj. dziadków, a następnie, gdyby nie byli oni w stanie go wykonać, na rodzeństwo. Zarówno dziadkowie, jak i rodzeństwo zobowiązani są do alimentacji proporcjonalnie do swoich możliwości zarobkowych i majątkowych.

    Obowiązek alimentacyjny dzieci wobec rodziców

    Obowiązek taki powstaje wówczas, gdy rodzice znajdują się w niedostatku, tzn. gdy nie są oni w stanie własnymi siłami zaspokoić swoich usprawiedliwionych potrzeb, w szczególności gdy nie mają niezbędnych środków i nie mogą ich uzyskać ze względu na wiek, stan zdrowia itp. Także w tym przypadku zakres obowiązku alimentacyjnego zależy od możliwości zarobkowych i majątkowych dzieci. Jeżeli rodzice mają kilkoro dzieci to wszystkie one zobowiązane są do alimentacji względem rodziców. Każde z dzieci zobowiązane jest w części odpowiadającej jego możliwościom. Przy jednakowych możliwościach części te są równe, przy różnych – proporcjonalne do sytuacji każdego z dzieci. Jeżeli jedno z dzieci nie jest w ogóle w stanie spełnić ciążącego na nim obowiązku, cały ciężar alimentów rozkłada się na pozostałe. Zdarza się, że jedno z dzieci wypełnia swój obowiązek zapewniając rodzicom np. mieszkanie i opiekę, w tej sytuacji pozostałe dzieci winny zaspokoić resztę usprawiedliwionych potrzeb.

    Krewni w linii bocznej – rodzeństwo

    W stosunku do rodzeństwa zobowiązany może uchylić się od świadczeń alimentacyjnych, jeżeli są one połączone z nadmiernym uszczerbkiem dla niego lub dla jego najbliższej rodziny – co musi wykazać.

    Powinowactwo

    Alimenty

    Obowiązek alimentacji może powstać także pomiędzy powinowatymi, ale tylko wówczas, gdy żądanie alimentów odpowiada zasadom współżycia społecznego. I tak mąż matki (ojczym) lub żona ojca (macocha) mogą żądać od dziecka alimentów, jeżeli przyczynili się do jego wychowania i utrzymania.

    Obowiązek alimentacyjny ojczyma lub macochy wobec pasierba albo pasierba wobec ojczyma lub macochy powstaje dopiero wówczas, gdy nie ma w ogóle krewnych zobowiązanych do alimentacji albo gdy zobowiązane osoby nie są w stanie uczynić zadość swojemu obowiązkowi.

    Również dziecko może żądać świadczeń alimentacyjnych od ojczyma lub macochy, jeżeli odpowiada to zasadom współżycia społecznego, którą przez swój związek założyli.

    Obowiązek alimentacyjny małżonków

    W czasie trwania małżeństwa

    W czasie trwania małżeństwa oboje małżonkowie obowiązani są, każdy według swych sił oraz swych możliwości zarobkowych i majątkowych, przyczyniać się do zaspokajania potrzeb rodziny. Pozyskane środki materialne przeznaczone są dla zapewnienia prawidłowego funkcjonowania nie tylko całej rodziny, ale każdego z jej członków (a więc także współmałżonka) przy zachowaniu przez wszystkich równej stopy życiowej. Oznacza to, że każdy z małżonków może dochodzić przed sądem alimentów zarówno wówczas, gdy z małżeństwa urodziły się dzieci, jak i wtedy, gdy dzieci nie ma. Małżonkowie bezdzietni także tworzą rodzinę, której potrzeby muszą być zaspokojone.

    Zakres obowiązku alimentacyjnego uzależniony jest od możliwości zarobkowych i majątkowych każdego z małżonków. Zakresu tego nie wyznaczają tylko faktyczne dochody (zarobki), ale też potencjalna wielkość dochodów, jakie każdy z nich mógłby osiągnąć wykorzystując swoje możliwości. Jednocześnie wysokość alimentów określona jest potrzebami małżonka uprawnionego, które są różne w zależności od wieku, stanu zdrowia, zainteresowań itp.

    Przy ustalaniu obowiązku alimentacyjnego między małżonkami obowiązuje zasada równej stopy życiowej. Oznacza to, że obowiązek alimentowania jednego z małżonków wobec drugiego ma na celu zapewnienie małżonkowi domagającemu się alimentów takiego samego poziomu życia.

    Obowiązek wzajemnego alimentowania się małżonków trwa także wtedy, gdy pozostają oni w faktycznej separacji. Małżonek, który nie był winny zerwania pożycia, może w czasie trwania choćby już tylko formalnego związku małżeńskiego żądać zaspokojenia swoich potrzeb na zasadzie równej stopy życiowej.

    Alimenty po rozwodzie

    W określonych okolicznościach rozwiedzeni małżonkowie mogą żądać od siebie alimentów. Obowiązek alimentacyjny wygasa ostatecznie względem tylko tego małżonka, który został uznany za wyłącznie winnego rozkładu pożycia. Trwa jednak nadal, jeżeli żadne z nich nie ponosi winy za rozkład pożycia bądź też jeżeli rozwód został orzeczony bez orzekania o winie, a także wówczas, gdy orzeczono rozwód z winy obojga małżonków.

    Prawo do alimentów zachowuje małżonek nie ponoszący winy za rozkład pożycia. Małżonek, który nie został uznany za winnego (rozwód bez orzekania o winie), ma prawo żądać alimentów od drugiego małżonka, jeśli znajduje się w niedostatku. Zakres tego obowiązku, uzależniony od potrzeb uprawnionego i możliwości zobowiązanego, trwa 5 lat, licząc od daty uprawomocnienia się wyroku rozwodowego. W wyjątkowych okolicznościach może zostać przedłużony.

    „Małżonek wyłącznie winny obowiązany jest przyczyniać się w odpowiednim zakresie do zaspokojenia usprawiedliwionych potrzeb małżonka niewinnego, chociażby ten nie znajdował się w niedostatku”. Obowiązek ten ma na celu wyrównanie stopy życiowej małżonka niewinnego, nawet jeśli rozwód nie pociągnął za sobą istotnego pogorszenia jego sytuacji materialnej i nie jest ograniczony w czasie. Trwa aż do śmierci małżonka niewinnego lub zawarcia nowego małżeństwa.

    Unikanie płacenia alimentów

    Uporczywe uchylanie się od ciążącego obowiązku alimentacji i narażenie przez to osoby uprawnionej na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych jest przestępstwem (art. 209 Kodeksu karnego).

    W praktyce ściągalność alimentów Polsce jest bardzo niska (ok. 13%), przede wszystkim ze względu na zaniechania organów samorządowych w korzystaniu z dostępnych środków egzekucji.

    Podstawa prawna

    • Ustawa z dnia 25 lutego 1965 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy (, z późn. zm.)
    • Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (, z późn. zm).

    Tropik (namiot)

    Tags

    , , , ,

    Tropik (namiot)
    Tropik (namiot)

    Namiot z widocznym tropikiem

    Namiot spośród widocznym tropikiem

    Tropik – powłoka namiotu, zabezpieczające nim deszczem a utratą ciepła.

    Oryginalnie budowano namioty jednopowłokowe, zabezpieczające przede wszystkim nim deszczem, pozbawione nawet podłogi, w taki sposób jako współczesne namioty konstruowane spośród 2 żołnierskich pałatek. pojawiły się namioty, w których dach był zespolony z podłogą, co polepszało komfort cieplny poprzez zapewnienie szczelności, co dodatkowo zabezpieczało w dużym stopniu przed dostawaniem się stawonogów i drobnych kręgowców do wnętrza namiotu.

    Tropik (namiot)
    Tropik (namiot)

    Ponieważ komfort cieplny pozostawał niewystarczający, zaczęto podwieszać pod dach namiotu dodatkową powłokę – izolację termiczną. Ten typ konstrukcji zachował się do czasów współczesnych w dużych namiotach wojskowych.

    Konstruktorzy namiotów turystycznych spostrzegli, że dodatkową izolację cieplną stanowi nie tyle flanelowa tkanina, co warstwa powietrza, zamknięta pomiędzy dwiema powłokami. Zastąpiono więc grubą flanelę cienką, lekką i oddychającą tkaniną, tworzącą sypialnię namiotu. Ponadto dostrzeżono korzyści łączenia z podłogą powłoki wewnętrznej sypialni, a nie wodoszczelnego dachu. Tak skonstruowany namiot, który wewnątrz ma sypialnię, zamkniętą, wodoszczelną od spodu, a przepuszczalną od wierzchu, która jest następnie przykrywana wodoszczelnym dachem, dominuje we współczesnej ofercie sprzętu turystycznego. W niektórych typach namiotów sypialnia jest podwieszana od wewnątrz do stelażu, zbudowanego z prętów metalowych lub z włókna szklanego, a oprócz niej istnieje przedsionek, pozbawiony podłogi.

    Tropik (namiot)

    Newsweek Polska

    Tags

    , , ,

    Newsweek Polska

    Newsweek Polskatygodnik społeczno-polityczny, polskie emisja amerykańskiego tygodnika "Newsweek". Wydawany od chwili 3 września 2001 roku na krzyż Axel Springer Polska na licencji Newsweek Inc.

    Między polskich tzw. tygodników opinii zajmował czasochłonnie trzecie lokalizacja pod spodem w stosunku do sprzedaży (w ciągu "Polityką" dodatkowo "Wprost") – sprzedaż w IV 2008 wyniosła 123 tysięcy egzemplarzy. Od chwili 2009 r. awansuje na drugie lokalizacja zbyt "Polityką", periodycznie wysuwa się w tym rankingu na lokalizacja pierwsze danie (np. w kwietniu 2010 roku, spośród nakładem 177 354 egz.).

    Podstawowe informacje o tygodniku Newsweek Polska

    Newsweek Polska jest jedną spośród ośmiu nieanglojęzycznych edycji amerykańskiego tygodnika Newsweek.

    Redaktorzy naczelni

    • Tomasz Wróblewski (2001–2004)
    • Jarosław Sroka (2004)
    • Tomasz Wróblewski (2004–2006)
    • Michał Kobosko (od 2006 do czerwca 2009)
    • ” pełniący obowiązki” Wojciech Maziarski (od czerwca 2009 do stycznia 2010)
    • Wojciech Maziarski (od stycznia 2010 do lutego 2012)
    • Tomasz Lis (od stycznia 2012)

    Główne działy i dodatki

    • Peryskop
    • Polska
    • Zagranica
    • Biznes
    • Newsweek Polska
      Newsweek Polska
    • Nauka
    • Kultura
    • Styl Życia

    "Newsweek Polska" wydaje również dodatki wzbogacające główny magazyn, m.in.: "Europa" – comiesięczny magazyn opinii, "Kobieta" – comiesięczny dodatek kobiecy. W przeszłości ukazywały się też dodat

    Inicjatywy Newsweeka

    Newsweek jest również organizatorem konferencji i rankingów biznesowy

    • 100 najcenniejszych firm w Polsce – coroczny ranking kondycji największych polskich przedsiębiorstw – o wyborze spółek z branż bankowość, ubezpieczenia, telekomunikacja, paliwa i energetyka, media i motoryzacja, decyduje kryterium wartości rynkowej.
    • Biznes odpowiedzialny Newsweeka – cykl szesnastu spotkań regionalnych szerzących idee odpowiedzialności biznesowej wśród średnich i małych firm oraz samorządów.
    • Przyjazny bank Newsweeka – ocena jakości obsługi klientów w bankach. Kryterium stanowią m.in.: organizacja pracy placówek banków, jakość obsługi, umiejętność pozyskiwania i utrzymywania klientów, oferowania innych produktów bankowych oraz prostota i przyjazność procedur bankowych.
    • Newsweek meeting point – inicjatywa mająca na celu przybliżenie czytelnikom stanu wzajemnych relacji Polski z wybranymi krajami Europy i świata, kluczowymi ze względu na ich wielkość, aktywność gospodarczą w Polsce, kierunki migracji polskich obywateli, więzi kulturalne oraz wzmożoną współpracę naukową.

    Nagrody

    • 2001 – Medium Reklamowe Roku w konkursie Impact
    • 2002
    • Effie 2002 – Srebrna Statuetka w kategorii Media za kampanię "Długopis i Obiektyw"
    • Meddie 2002 – nagroda specjalna za skuteczne wykorzystanie mediów wpływające na sukces rynkowy tygodnika
    • tytuł Debiut Roku przyznany przez Media & Marketing Polska
  • 2003
    • Magazyn Roku 2002/2003 według Media & Marketing Polska
    • wyróżnienie w konkursie Grand Front 2002 w kategorii Czasopisma opinii za okładkę Newsweek Polska nr 28/2002
    • 2004 – tytuł Studencka Marka 2004 w kategorii Tygodnik przyznany przez magazyn Student News
    • 2006
      • srebrna Chimera w Konkursie Projektowania Prasowego
      • Marka Wysokiej Reputacji w konkursie Premium Brands
      • 2007
        • brązowa Chimera w Konkursie Projektowania Prasowego
        • Marka Wysokiej Reputacji w konkursie Premium Brands
        • wyróżnienie w konkursie Media Trendy w kategorii Niekonwencjonalne wykorzystanie mediów za kampanię "Mieszko wczoraj i dziś"
        • 2008 – Nagroda im. Eugeniusza Kwiatkowskiego dla Piotra Aleksandrowicza za tekst "I prawda, i fałsz" opublikowany w nr 40/2007 Newsweek Polska
        • 2009 – złota Chimera w siódmej edycji Konkursu Projektowania Prasowego Chimera 2009 w kategorii Infografika za całokształt twórczości w minionym roku